Yumuşak Doku Biyopsisi

Yazar: Dr. Metin Çevener – Girişimsel Radyoloji Uzmanı

Herhangi bir organa ait olmayan dokulara yumuşak doku denilmektedir. Bu dokular yağ dokuları, kas dokuları, tendonlar, kirişler veya bağ dokusu olabilmektedir.

Bu dokularda olan değişikliklerin incelenmesi amacıyla veya bu dokularda oluşmuş tümörlere tanı koymak için yapılan parça alma işlemine yumuşak doku biyopsisi denilmektedir. Örneğin; desmoid tümörlerde yapılan biyopsiler, liposarkom veya lipom için yapılan biyopsiler veya kas biyopsileri gibi biyopsiler bu tür biyopsilerdir.

Yumuşak dokudan parça almak

Biyopsi Gerektiren Nedenler

Yumuşak doku biyopsisi yapmayı gerektiren sebeplerin başında yumuşak doku kanserleri (sarkomlar) gelmektedir. Görüntüleme yöntemleriyle yumuşak dokularımızda bir kitle saptandığında ilk iş bu dokudan parça alarak tanı konulmasıdır. Sarkomlar çok farklı alt tipleri bulunan tümörler olduğundan (liposarkom, rabdomiyosarkom, anjiosarkom, osteosarkom, kondrosarkom, leiomiyosarkom, GİST, pleomorfik sarkom vb gibi) hastanın hangi tip kanser olduğu tedaviyi belirleyicidir. Bu nedenle tedavi öncesi biyopsi ile alt tipin belirlenmesi olmazsa olmazdır.

Yumuşak doku biyopsileri sadece kanserlere tanı koyma amacı ile yapılmamaktadır. İyi huylu tümörlerin de tanısı için yumuşak doku biyopsilerine başvurulabilmektedir. Kanser olmamakla birlikte biyopsi yapılarak tanı konan tümörlerin başında lipomlar, desmoid tümörler, fibromlar, leiyomyomlar ve hemanjiyomlar gelmektedir.

Biyopsiye Hazırlık Süreci

Yumuşak doku biyopsileri için hastanın özel bir durumu yoksa işlem öncesi çok uzun açlık aranmamaktadır. İşlemden 1-2 saat önceden aç kalınması çoğu durumda yeterlidir.

Parça alınacak dokunun vücuttaki yerine göre bazı durumlarda kan sulandırıcıların kesilmesi gerekebilmektedir. Yumuşak doku biyopsisinde hangi durumlarda kan sulandırıcıların kesileceği hekim hasta görüşmesinde netleştirilmelidir. Teknik olarak risk içermeyen durumlarda biyopsiler kan sulandırıcıları kesmeden de yapılabilmektedir. Ancak derin dokularda yerleşimli tümörlerde ilaçların kesmek gerekmektedir. Kan sulandırıcıların kesilmesinde risk bulunan hastalara kısa etkili başka kan sulandırıcılar başlanmaktadır.

İşlem öncesinde hastaların biyopsiye engel teşkil eden bir tablosu olup olmadığını anlamak için basit kan testleri yapılmaktadır. İşlem öncesinde kan sayımı ve kanama-pıhtılaşma profiline bakılarak kişinin kanamaya meyili olup olmadığı araştırılmaktadır. Bu testler genelde 1-2 saatte çıkan testler olduğu için işlem günü veya biyopsiden 1-2 gün önce bakılabilmektedir.

Yumuşak dokudan parça alınması

Biyopsi Nasıl Yapılır?

Tüm kapalı iğne biyopsilerinde olduğu gibi yumuşak doku biyopsilerinde de ortak yönler mevcuttur.

  • İşlem ağrısızdır. Biyopsi işlemi tamamen ağrısız olarak gerçekleştirilebilmektedir. Özel bir durum olmadıkça lokal anestezi ile tamamen ağrısız olarak yapılabilmektedir. Panik atak veya özel psikolojik problemler veya hastanın çocuk olması dışında genel anesteziye gerek kalmaz. Tekniğine uygun bir lokal anestezi ile işlem tamamen ağrısız tamamlanır. Anestezi yöntemleri ile ilgili buraya tıklayarak daha detaylı okuma yapabilirsiniz.
  • Görüntüleme eşliğinde gerçekleştirilmektedir. Yumuşak dokudan parça alınması işlemi sırasında görüntüleme kullanılmaktadır. Böylelikle işlemin tüm aşamaları anlık olarak takip edilebilmektedir. Parça alma işleminde dokunun her kısmından örnek alınması esastır. İşlemin görüntüleme rehberliğinde gerçekleşmesi, dokunun her kısmından örnek parça alınabilmesine olanak sağlayarak doğru tanı konmasını sağlamaktadır. Ayrıca görüntüleme kılavuzluğu yanlış yerden parça alınmasını da önlemektedir.
  • Biyopsi işleminde iğneler kullanılmaktadır. Biyopsi işleminde özel biyopsi iğneleri kullanılmaktadır. Bu iğneler lokal anestezi sonrasında tamamen ağrısız olarak ciltten girilerek kitleye ilerletilmektedir. Bu işlem sadece iğne ucu kadar küçük bir delikten girilerek gerçekleştirildiğinden doku saygısı yüksektir. Çevre dokulara zarar vermez ve işlemden sonra ciltte herhangi bir iz kalmaz. İğne biyopsi çeşitleri ile ilgili buraya tıklayarak daha detaylı okuma yapabilirsiniz.
  • Kısa sürer. İğne biyopsileri kısa süren işlemlerdir. Lokal anestezi yapıldıktan sonra çoğu durumda 5-10 dakika içerisinde tamamlanır.

Biyopsi Sonrası Takip

Biyopsi işlemi çok küçük bir iğne deliğinden girilerek gerçekleştirildiğinden konforlu bir işlemdir. İşlem sonrasında hastalarda ciddi bir ağrı olmaz. İşlem sonrasında olası küçük sızlamalar için ise arzu edilirse basit ağrı kesiciler kullanılabilmektedir.

İşlemden sonra hastalar kişinin durumuna göre değişmekle birlikte 1-2 saat kadar hastane ortamında gözlem altında tutulurlar. Yumuşak doku biyopsisi genellikle ciddi bir komplikasyon beklenmeyen, düşük riskli bir işlemdir. Ancak gözetim süresi zarfında genel kontrol ve vital durum takibi yapılmaktadır. Herhangi bir klinik problemi olmayan hastalar aynı gün taburcu edilirler.

Diğer biyopsilerimiz ile ilgili bilgi almak için buraya tıklayarak ana sayfamızı gözden geçirebilirsiniz.

Son güncelleme tarihi:

Doğru biyopsi, doğru tanı

Ben Dr. Metin Çevener

Bu sitede sizlere biyopsi hakkında herkesin kolayca anlayabileceği şekilde detaylı bilgiler vereceğim. Sorularınız, fikirleriniz, önerileriniz ve katkılarınız için bize aşağıdaki sosyal medya hesaplarımızdan veya whatsapp (0506 0317506) yoluyla ulaşabilirsiniz.